AKP’nin tıbbi kenevir teklifi nasıl hayata geçecek? – BBC News Türkçe
Kaynak, Getty Images
- Yazan, Fundanur Öztürk
- Unvan, BBC Türkçe
27 Haziran 2025
AKP, 25 Haziran'da kenevirden elde edilen çeşitli ürünlerin eczanelerde satışının önünü açan bir kanun teklifini meclise sundu.
"Sağlıkla İlgili Bazı Kanunlarda ve 663 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi" yasalaşırsa tıbbi kenevirin eczanelerde satışının önü açılacak.
Tıbbi kenevir etkenli ürünler, uyuşturucu amaçlı kullanılan esrar ve türevlerinden farklı.
TBMM'de kanun teklifine dair açıklamada bulunan AKP Grup Başkanvekili Leyla Şahin Usta, dünyada kenevirin sağlık alanında yaygın olarak kullanıldığını belirterek, Türkiye'nin rekabet gücünü artırmayı hedeflediklerini söyledi.
Teklif, Sağlık Komisyonu'nda görüşülüyor. Buradan geçmesi halinde önümüzdeki günlerde genel kurulda oylanacak.
Kanun teklifine göre kenevirin yetiştirilmesi ve hasadından Tarım ve Orman Bakanlığı sorumlu olacak.
Tıbbi kenevirin işlenmesi, ihracı, ruhsatlandırılması, kayıt işlemleri, izin ve satışı Sağlık Bakanlığı'na bırakılacak.
Ürünün satışına sadece eczanelerde izin verilecek, kontrolü ve güvenliği elektronik takip sistemi ile sağlanacak.
BBC Türkçe'ye konuşan eczacılar, hali hazırda dünyanın çeşitli ülkelerinde tedavi amaçlı kullanılan tıbbi kenevirin eczanelerden satışını olumlu olarak değerlendiriyor.
Tıbbi kenevir nedir?
Kenevirin "psikoaktif bileşenine" THC adı veriliyor.
THC oranı %0,3'ün altında olan kenevir türleri genellikle "düşük THC'li" olarak sınıflandırılıyor.
Düşük THC seviyesi maddenin uyuşturucu etkisi göstermemesi anlamına geliyor.
BBC Türkçe'ye konuşan Türk Eczacıları Birliği Merkez Heyeti Üyesi Uzm. Ecz. Taner Ercanlı, düşük THC oranlı tıbbi kenevirin kanser ve MS gibi hastalıklar sebebiyle şiddetli ağrı çeken hastalara önerildiğini söylüyor.
Ercanlı, ağrı kesici ve antidepresan etkisi sebebiyle çok geniş bir yelpazede kullanıldığını belirtiyor.
Ercanlı'ya göre, tıbbi kenevir ve halk arasında uyuşturucu olarak kullanılan esrar, birbirinden tamamen farklı:
"Uyuşturucu amaçlı kullanılan esrar halini değil, tıbbi ürün halini kastediyoruz. Bu ürünler Sağlık Bakanlığı'ndan ruhsatlandırılacak. Kimyasal olarak çok farklı çeşitleri olacak."
"Kenevir kelimesi kamuoyunda dikkat çekti ancak hepsi sonuç olarak bir sağlık ürünüdür ve eczaneler üzerinden hastalara kontrollü bir şekilde ulaştırılması gerekir."
Ercanlı, hali hazırda eczanelerden satışı gerçekleşen başka ilaçların da bazı çevreler tarafından suistimal edilerek amacı dışında kullanılabildiğini, buradaki kontrol mekanizmasının etkin çalışması gerektiğini ifade ediyor.
Eczacılar ne diyor?
Kanada, İtalya, Almanya, İsrail, Uruguay, Avustralya, Hollanda ve daha pek çok ülkede tıbbi kenevir kullanılıyor.
Ankara'da eczacılık yapan Erdal Kurt, hali hazırda Türkiye'de kemoterapi gören bazı kanser hastalarının da Türk Eczacılar Birliği aracılığı ile yurtdışından bu ilaçları getirtebildiğini belirtiyor.
Kart, "Bu ürünler bazı ülkelerde hali hazırda kullanılıyor. Kimi ülkelerde sınırlı ve kontrollü, kimi ülkelerde yasal bir şekilde sınırlı düzeyde satışına izin veriliyor" diyor.
Kart, yasa teklifinde öngörüldüğü şekliyle, bu alandaki tüm yetkilerin Sağlık Bakanlığı'nda toplanmasını olumlu bir unsur olarak görüyor:
"Sadece satışı değil, son kullanma tarihi geçenin veya sorunlu ürünlerin imhasına kadar tüm sürecin, ilaç takip sistemi üzerinden Sağlık Bakanlığı tarafından yürütülmesi hedefleniyor. Bu doğru bir uygulamadır."
Ercanlı, hali hazırda eczanelerde kontrole tabi birçok farklı ilacın satıldığını belirtiyor.
Tıbbi kenevir etken maddeli ürünlerin de benzer kontrol sisteminden geçerek halka ulaştırılabileceğini söylüyor:
"İnsan sağlığı için kullanılan ürünlerin hepsinin eczanelerden halka ulaştırılması gerektiğini, sağlık ürünlerinin tek adresinin eczane olduğunu vurguluyoruz."
Ercanlı, sadece kenevir değil, hastalıkların tedavisinde kullanılan pek çok başka ürünün de eczanelerden satışının yaygınlaştırılması gerektiğini savunuyor.