Diyarbakır edebiyatına iz bıraktılar, farklı meslekleri vardı
Tarihi kaynaklarda yer alan bilgilere göre, Diyarbakır, tarih boyunca farklı mesleklerden çıkardığı şairlerle de dikkati çekti.
Kentte demircilik yapan Hadîdî Efendi’den kahvehâne işleten Hacı Civân’a, mücellit Çâkerî’den valilik yapan şairlere kadar çok farklı isimler şiir dünyasında yer aldı.
Diyarbakır’ın edebiyat tarihine bakıldığında, şairliğin yalnızca medrese, saray veya devlet görevleriyle sınırlı olmadığı görülüyor.
Kentte farklı meslekleri sürdüren birçok isim, aynı zamanda divan şiirinin önemli temsilcileri arasında yer aldı.
DEMİRCİ, MÜCELLİT, KAHVEHANECİ VE ŞAİR
Bu isimler arasında en dikkat çekici örneklerden birinin Hadîdî Efendi (18. yüzyıl sonu – 1814) olduğu belirtilerek, Hadîdî'nin, mesleğinin yanı sıra şiirleriyle de Diyarbakır’ın edebiyat tarihinde yer aldığı kaydediliyor.
Mücellitlik (kitap ciltçisi) yapan Çâkerî'nin de aynı zamanda şiirle uğraşan Diyarbakırlı şairler arasında bulunduğu aktarılıyor.
Bir başka dikkat çekici ismin ise Kahvehâne işleten Hacı Civân olduğu ifade edilerek, Civân'ın dönemin sosyal hayatının önemli mekânlarından biri olan kahvehâneleri işletirken şiir dünyasının da içerisinde yer aldığı belirtiliyor.
Gözden kaçırmayın
-->Diyarbakır’ın 100 yıllık basın mirası
İçeriği Görüntüle
Diyarbakır’da devlet görevleri üstlenen şairlerin sayısının da fazla olduğu belirtilerek, Ahmed Paşa Rakka eyaleti valiliği yaparken, İskender Paşa'nın Diyarbakır valiliği görevinde bulunduğu, Edîb, Nardâ kadılığı yaparken, Emnî kethudalık görevinde bulunduğu, Tâib'in ise aynı zamanda mûsikîşinaslığıyla tanındığı ifade ediliyor.
EVLİYA ÇELEBİ SEYAHATNAMESİ'NDEN
Diyarbakır’ın güçlü şiir geleneğinin, kenti ziyaret eden Evliyâ Çelebi’nin de dikkatini çektiği belirtiliyor.
Ünlü seyyah, Diyarbakır insanını anlatırken şehirde Fuzûlî ve Rûhî-i Bağdâdî tarzında kasideler söyleyen seçkin şairlerin bulunduğundan söz ediyordu.
Diyarbakır’ın edebiyat tarihinde dikkati çeken bir başka özelliğin ise bazı ailelerde şiir ve sanat geleneğinin kuşaktan kuşağa aktarılması olduğu aktarılıyor.
Seyyid Kâsım Efendi’nin soyundan gelen Diyarbakırlı aile, bu geleneğin en dikkat çekici örnekleri arasında gösteriliyor.
Bu aileden İbrahim Cehdî, Süleyman Nazîf Efendi, Said Paşa, Süleyman Nazîf, Fâik Ali Ozansoy ve Mûnîs Fâik Ozansoy gibi edebiyat dünyasında iz bırakan isimler çıktığı belirtiliyor.
Kaynak: Doç. Mustafa Uğurlu Arslan, Özkan Ciğa, Zeki Tura, Şeyhmus Demir, Diyârbekirli Dîvân Sahibi Şairler,