Yapay Zeka Tanrı Robotları, Guruları ve Rehberleri Daha Popüler Hale Geliyor, Peki Ruhsal Yolculuğunuzda Bir Makineye Güvenir misiniz?

Kulağa harika geliyor, değil mi? Bu küçük astrolojik külçe bana anlamlı gelecek kadar yetkin ve yeterince belirsiz bir dille verildi. Ama bir sorun var. Bu astrolojik okuma, başka bir kişiyle gerçek bir birebir deneyim olmaktan ziyade bir sohbet robotundan geldi. Aslında kariyer planlarımla ilgili bir şeyler duymakla ilgilenmiyordum, bu sadece keşfederken yanlışlıkla tıkladığım otomatik kategorilerden biriydi AstroGPT.

Siteye abone olmak isteyenler için yapay zeka sohbet robotu soruları yanıtlayacak, yıldız çizelgeleri ve günlük burçlar sunacak ve tarot okumaları yapacak. Kısacası site, yapay zekasıyla etkileşime geçmek isteyen herkese manevi rehberlik sunuyor.

Hiç kimse okumaların gerçek bir kişiden geldiğini iddia etmiyor. Etkileşim, birinci şahıs zamirlerini sanki bir aracı varmış gibi kullanan yanıtları teşvik etse bile, yapay zekanın doğasını gizlemeye yönelik hiçbir girişim yoktur. Ancak bu durumun varlığı, sohbet robotlarının kişisel tavsiye ve ilginç bir şekilde manevi kaygılar dünyasına adım attığı daha geniş bir trende uyuyor.

Yakın zamanda Pew raporu Amerikalıların yüzde 10'unun duygusal destek veya tavsiye için chatbot'ları kullandığını gösterdi. Hatta yüzde dördü arkadaşlık için onlara güveniyor; Amerikalılar yapay zekayı görüyor daha genel olarak şüphecilikle. Bir sırasında çalışmak Ulusal Ekonomik Araştırma Bürosu, 1,1 milyon ChatGPT sohbetinden etkileşimlerin yüzde 49'unun tavsiye, rehberlik veya bilgi arayan kullanıcılarla ilgili olduğunu tespit etti.

Bu tavsiye arayışının büyük bir kısmı muhtemelen sıradan düşüncelerle sonuçlanıyor, ancak ChatGPT, Claude, Gemini ve diğerleri gibi platformların yükselişine, doğrudan daha derin soruları hedefleyen AstroGPT gibi sohbet robotları da eşlik ediyor.

Bir adım daha ileri giderek, Büyük Dil Modelleri (LLM'ler) birkaç yıl önce halka açık hale geldiğinden beri Text With Jesus, ChatwithGod, Magistium AI, MuslimGPT, WisQu ve GitaGPT gibi bir dizi dini sohbet robotu ortaya çıktı. Hepsi kullanıcılara tarihsel olarak dini şahsiyetler, gurular ve ruhani rehberler tarafından denetlenen sorulara yanıtlar sunar. Hatta bu yapay zeka programlarından bazılarının ilahi olanın tezahürleri olduğu iddia ediliyor.

Peki bu gelişme aslında ne kadar tuhaf?

İlahi nesneler

İlk bakışta yapay bir şeyin maneviyatla bağlantısı olabileceği fikri saçma gibi görünse de bu ayrım başlangıçta göründüğü kadar kesin değildir. Nesneler ve teknolojiler, dine karşı olmak şöyle dursun, aslında durum kutsal deneyim, onu şekillendiriyor ve bazen de kolaylaştırıyor.

Örneğin YouTube veya Spotify'da yayınlanan modern bir Hıristiyan vaazını veya Müslümanların dünyanın neresinde olurlarsa olsunlar Doğu'yu ve namaz için doğru vakitleri belirlemelerine yardımcı olmak için tasarlanmış uygulamaları veya hatta sadece bir vaizin sesini geniş bir izleyici kitlesine yansıtan bir konuşmacıyı düşünün. Bu teknolojiler, insanların dini içerikle etkileşime geçme ve dini içeriğe erişme, aynı zamanda törenleri yürütme ve dua etme şekillerinde büyük bir fark yaratacak şekilde dini faaliyetlere dahil edilmiştir.

Ancak bu örneklerin tümü, bizzat adanmışlık nesneleri olmaktan veya işlevsel yardım ile kutsal nesne arasındaki çizgiyi bulanıklaştırmaktan ziyade, dini faaliyetleri geliştiren teknolojileri içermektedir. Ancak din tarihinde, teknolojilerin kendi başlarına saygı konusu haline geldiği veya ilahi olanın araçları olarak hizmet ettiği bu tür sınır geçişlerinin güçlü bir tarihi vardır. Ve bu nesneler, modern yapay zeka ile ilgili sorulara biraz daha benzer olarak görülebilir.

Bu, Tanrı'nın sizinle telefonunuz aracılığıyla konuşmasıdır.

Doktor Holly Walters

Geç antik çağda bazı Helenistik kültler buna inanıyordu: heykeller tanrılar için gemiler haline gelebilir. Belirli ritüeller, törenler, yakarışlar ve dualar yoluyla heykel “canlandı” ve inananlara etkileşimde bulunabilecekleri fiziksel bir nesne, bizzat tanrısallığı barındıran bir nesne sundu.

Ortaçağ ve erken modern dönemde, Hıristiyan bilim adamları sıklıkla mekanik yollarla hareket eden (bazen mucizelerle hareket ettirildiğine inanılan) adanmış heykellere ve haçlara atıfta bulundular. Bir örnek şu: Grace Rood'uBoxley Manastırı, İngiltere'de. Çarmıhtaki İsa'nın bu ahşap heykeli gözlerini ve ağzını hareket ettiriyordu. Reformasyon sırasında Protestan eleştirisinin odağı haline geldi ancak bağlılığın teatral bir temsili veya büyülü bir araç olarak görülebilir (sorduğunuz tarihçiye bağlı olarak).

Otomasyon modern dünyada da mevcuttur. Örneğin, alevlerden gelen ışığın (kandil veya kafur) bir tanrıya, guruya veya kutsal imgelere saygı göstermek için saat yönünde hareket ettirildiği Hindu "aarti" ritüeli. BBC'nin belirttiği gibi, Ganpati festivali 2017 yılında bir robotik kol Fil başlı Hindu tanrısı Ganesha için aarti yapmak üzere görevlendirildi. Hindu uygulayıcılar evlerinde kullanmak üzere daha küçük robotik cihazlar bile satın alabiliyorlar.

Ritüel otomasyon kavramının Hinduizm ve Budizm gibi diğer dinlerde eski kökleri vardır. Gibi Doktor Holly WaltersWellesley College, Massachusetts'ten kültürel antropolog IFLScience'a şunları söyledi: "Bu, Vedalar'daki bazı tartışmalara kadar uzanıyor. Abhishek adı verilen, yani tanrıların yıkanması veya yıkanması anlamına gelen bir ritüel için tanrıların üzerine sürekli olarak su damlatan otomatik damlama kapları gibi şeylerin olduğu yer."

"Budizm'de, rüzgarla çalışan dua çarkı fikri çok eskidir; burada dua çarkları direklerin üzerine konulurdu, ancak üzerlerinde temelde çok az rüzgar türbini vardı ve onları döndüren rüzgardı."

Bütün bu örnekler, otomatların, hareketli kutsal nesnelerin, hatta robotların dinde yeri olduğunu ancak anlamlarının tek tip olmadığını göstermektedir. Aradaki fark, söz konusu dinin doğasına ve bunun ortodoks mu yoksa ortopraksik mi olduğuna bağlıdır.

“Bunlar kafa karıştırıcı olabilir çünkü ortodoks gibi terimler farklı bağlamlarda kullanılıyor. Fakat temel olarak şu anlama gelir: Din, kurtuluşu, doğru bir inanç ve doğru bir içsel durum biçiminde, ruhun içsel bir yolculuğu olarak mı görüyor? Bu ortodoks olurdu. Kurtuluşu dışsal bir uygulama olarak gören bir dine karşı" diye açıkladı Walters.

"Dolayısıyla kurtuluşa ulaşmak için, aydınlanmaya ulaşmak için belli şeyler yapmalısınız ve belli şeyleri belli bir şekilde yapmalısınız. "

Bunu akılda tutarak, Hıristiyanlık, İslam ve Yahudilik gibi dinlerde otomasyonun kullanılmasının daha içsel bir amacı vardır. Kişinin kendisini Tanrı ile daha yakın bir ilişkiye sokan yansıma, meditasyon veya diğer zihinsel etkinlikleri kolaylaştırmaya yardımcı olurlar. Bunun aksine, Hinduizm'de robotik kolun kullanımı, kendisi de Tanrı'ya yolculuk sürecinin bir parçası olan bağlılık eylemini gerçekleştirebilecek bir araç olarak kabul edilmektedir. mokşakurtuluş.

Yapay zeka avatarları, rahipler, gurular ve Tanrı

Otomasyon ile dinin doğası arasındaki ilişkideki bu farklılık, yapay zekanın sadık kişiler tarafından nasıl algılandığı ve kabul edildiğiyle de alakalı olabilir. Walters, son birkaç yılını özellikle Hinduizm ve Budizm gibi Güney Asya dinlerinin yapay zeka teknolojilerine, özellikle de sohbet robotlarına nasıl tepki verdiğini incelemekle geçirdi. Bu bağlamda otomasyona yönelik geçmiş yaklaşımların daha çok devam ettiği görülüyor.

İlahi olan nesnenin içinde mevcut değildir. İlahi olan her yerde mevcuttur. Ve dolayısıyla nesne, bir insan olarak sizin ilahi olanla iletişim kurma yönteminizdir.

Doktor Holly Walters

Örneğin, ChatGPT'nin Vedalar, Puranalar ve Upanişadlar gibi Hindu metinleri üzerinde eğitilmiş bir versiyonu olan GitaGPT'yi ele alalım. İlk kez 2022'de piyasaya sürülmesinden bu yana, giderek artan sayıda insan manevi ihtiyaçları için bu yapay zekaya başvurmaya başladı. Walters, bazı durumlarda insanların araç ile ilahi olan arasındaki çizgiyi bulanıklaştırmaya başladıklarını ve onu "ilahi olanın otoriter sesi" olarak yorumladıklarını söyledi.

"Bu, Tanrı'nın sizinle telefonunuz aracılığıyla konuşmasıdır. Ve bu yaygındır, ancak yalnızca yaygındır çünkü Hinduizm, dinin işleyişine zaten yerleşik bir tür otomasyon mantığına sahiptir. Yani Tanrı nesnelerde, teknolojide, kutsal taşlarda görünebilir".

Dolayısıyla bir algoritmada ortaya çıkan ilahilik, bu doğu dinlerindeki insanların düşüncelerine daha kolay dahil edilir. Bu, Tanrı'nın aslında cep telefonunun içinde olduğuna inandıkları anlamına gelmiyor, daha çok bunun farklı bir şekilde bir tezahür olduğuna inanıyorlar çünkü maddi nesnelerin "insan ve ilahi olan arasında aracılar olduğuna" inanıyorlar Walters.

"İlahi olan nesnenin içinde mevcut değildir. İlahi olan her yerde mevcuttur. Dolayısıyla nesne, bir insan olarak sizin ilahi olanla iletişim kurma yönteminizdir."

Ancak aynı şey Batının tek tanrılı gelenekleri için söylenemez. Bu dinlerde yapay zeka sohbet robotları daha az ilgi görüyor çünkü İsa ve hatta Tanrı gibi bir figür gibi görünmeleri, böylesine içsel olarak inanca dayalı bir dinde kutsala saygısızlık olarak görülüyor. Benzer şekilde, rahip gibi davranan sohbet robotlarının da değeri sınırlıdır. Bunun nedeni, Walters'ın açıkladığı gibi, Hıristiyanlık ve İslam'daki rahiplerin ve diğer dini liderlerin, birinin manevi yolculuğuna aracılık etmenin ötesine geçen daha geniş toplumsal rollere sahip olmasıdır.

"Rahiplerin sosyal rolleri var" diye açıkladı. " sadece doktrinin aktarıcısı olmak ve iyinin ve kötünün hakemi ya da ahlakın hakemi olmakla ilgili olmayan başka şeyler de yapın. Yapay zekanın yapamayacağı bir şekilde hastalıklarla, acılarla başa çıkma ve iyileştirme rolleri var."

Bu, bu tür yapay zeka sohbet robotlarının tanıtılması için çaba gösterilmediği anlamına gelmiyor. Ağustos 2024'te bir Swish kilisesi, yapay zeka destekli, eğlenceli bir isimle adlandırılan İsa adlı bir kilise kurdu. Machina'daki Deus (Makinedeki Tanrı). Enstalasyondan sorumlu olanlar, dijital İsa'nın kilisenin olağan hizmetlerinden herhangi birinin yerine geçme niyetinde olmadığını, daha ziyade inanç ve teknoloji üzerine tartışmalara ilham vermek için tasarlanmış provokatif bir sanat eseri olarak orada olduğunu açıkça belirttiler.

Bazı kişilerin programla belli düzeyde manevi bağlantı kurduğunu bildirmesine rağmen, chatbot çok sayıda olumlu tepki aldı. eleştiri daha geniş Hıristiyan topluluğundan. Katolik dostları bile AI İsa'nın günah çıkarma bölümündeki rolüyle ilgili endişelerini dile getirerek, kutsal tören için gerekli cevapların bulunmadığına işaret etti.

AI kilisesi içindeki bölünme

Yapay zekanın güncel bir konu olduğunu söylemek muhtemelen biraz yetersiz kalıyor. Baktığınız her yerde, mevcut zamanın ruhundan yararlanmak isteyen bir şirket tarafından bazı akıllı programların lanse edildiği görülüyor. Bu pazarın ne kadar sürdürülebilir olduğu belirsizliğini koruyor ancak yapay zekanın en güçlü savunucuları tarafından uygulanan taktikler, yapay zekanın inananlar arasındaki kabulünü etkiliyor. Halkın bu tür konularda yabancılaşması, teknolojiye olan güvensizliğin artmasına katkıda bulunduğundan, bu durum sektör için bir sorun olabilir.

Kısa bir süre önce, Chapman Üniversitesi'nin 12. yıllık Amerikan Korkuları Araştırması şunu gösterdi: iki yeni yapay zeka kaygısı İlk kez ilk 10'a girin.

“Yapay zeka ortamı çarpıcı biçimde değişiyor. Walters, "Son birkaç yılda bile dramatik bir şekilde değişti" dedi.

“Ve daha da fazlasını fark ettim bu benim genel olarak Büyük Bölünme olarak adlandırdığım bir şeydir.”

Bu, onu inşa edenlerin teknoloji kültürü arasında var olan yapay zeka anlatısı ile onu gerçekten kullananların anlatısı arasında giderek büyüyen bir uçurumdur.

Walters, "İkisi arasında bir ayrım olmasını bekliyordum" dedi. "Bu şok edici değildi. Ancak bunun Büyük Kanyon olmasını beklemiyordum."

Bir yandan yapay zekanın işyerinde nasıl devrim yaratacağı, hayatları nasıl değiştireceği ve giderek daha fazla insan tarafından nasıl benimseneceği hakkında daha fazla hikaye duyuyoruz. Diğer tarafta ise sektöre, motivasyonlarına (özellikle yapay zeka ve gözetime ilişkin), fiili etkinliğine ve çevresel etkilerine karşı artan güvensizlik var. Aldatmaca ile algılanması arasındaki bu kopukluk, uzun vadede mevcut yapay zeka ortamını tehdit edebilir ve bu da yaratıcılarının neden maneviyat alemine erişime imrendiğini açıklayabilir.

Yeni bir mesih

Mayıs 2026'da Papa Leo XIV ilk genelgesini yayınladı. Muhteşem İnsanlıkYapay zeka çağında gördüğü tehlikeler konusunda uyardı. Özellikle giderek daha karmaşık hale gelen yapay zekanın ruhla orantılı bir iç büyüme sağlayabileceğine dair inancı eleştirdi. Papa 21. yüzyılın teknolojik kültürünün bozulmasından korkuyor^st Yüzyıl yeni bir tür tanıtıyor mesihçilik – insanlığı büyük bir geleceğe götürecek olan bir mesihin geleceğine olan inanç – bu da düz, monokültürle sonuçlanacaktır.

Buna yanıt olarak, Amerikan yapay zeka şirketinin kurucu ortağı ve Claude'un yaratıcısı Anthropic, Christoper Olah, Vatikan'ı yapay zekanın geleceğine ilişkin tutumlarını yumuşatmaya ikna etmek için özel olarak lobi yaptı. Kendisi ve ekibi özellikle Vatikan'ın yapay zeka bilincini ciddiye alacağını ve yapay zekayı inkar etmeyeceğini umuyordu. kişilik.

Papa geri adım atmadı ancak bu muhtemelen yapay zeka geliştiricilerinin ürünleri için dini destek kazanmaya çalıştığı son sefer olmayacak. İşin içinde sadece para yok (Anthropic, 2026'nın ilk yarısında 80 milyar dolarlık net zarar bildirdi); Bu amaca ulaşırlarsa, kendilerini bu teknoloji için yeni bir din adamı olarak güvence altına alacaklar ve aynı zamanda düzenlemelerden kaçmalarına olanak tanıyan dini korumaları da elde edecekler.

Avrupa Üniversitesi Enstitüsü Ulusötesi Yönetişim Okulu'nda İnovasyon, Hukuk ve Platform Yönetişimi alanında Yardımcı Doçent olan Francisco De Abreu Duarte'nin yakın zamanda belirttiği gibi Konuşma Papa'nın genelgesi bunun neden önemli olduğunu ortaya koyuyor. Papa, yazısında, "Ekonomik akışlar ve dijital platformların yanı sıra veri ve algoritmaların yönetimine ilişkin kararlar söz konusu olduğunda, bir avuç aktörün bu süreçleri kendi başlarına dikte etmesine izin veremeyiz" dedi.

Şu anda yapay zeka endüstrisi için çabalar işe yaramış gibi görünmüyor. Belki de asla yapmamaları için dua edelim.