CERN'de yeni parçacık keşfedildi

Avrupa Nükleer Araştırma Merkezi (CERN), Büyük Hadron Çarpıştırıcısı’nda (LHC) yapılan çalışmalar sonucunda yeni bir parçacık keşfedildiğini açıkladı.

”Xi-cc-plus” adı verilen bu parçacık, tespit edilen 80. yeni parçacık olarak kayda geçti.

YENİ PARÇACIĞIN YAPISI

Xi-cc-plus parçacığının, iki tılsım (charm) kuarkı ve bir aşağı kuarktan oluştuğu belirtildi. Protonların ise iki yukarı ve bir aşağı kuark içerdiği ifade edilerek, bu farklı yapı nedeniyle yeni parçacığın kütlesinin protondan daha büyük olduğu ifade edildi.

BARYONLAR VE KUARKLAR

Bilim insanları, proton ve nötron gibi parçacıkların baryon sınıfına girdiğini ve bu yapıların üç kuarktan oluştuğunu belirtiyor.

Kuarkların; yukarı, aşağı, tılsım, garip, üst ve alt olmak üzere altı farklı türde bulunduğu kaydedildi.

LHCb DENEYİ VE TESPİT SÜRECİ

Keşfin, Büyük Hadron Çarpıştırıcısı’ndaki LHCb deneyi kapsamında gerçekleştirildiğini belirten bilim insanları, ”Parçacıklar, yer altındaki 27 kilometrelik halkada yüksek hızlarda çarpıştırılarak inceleniyor. Bu süreçte oluşan kısa ömürlü parçacıkların bozunmaları analiz edilerek özellikleri belirleniyor” dedi.

BİLİMSEL ÖNEMİ

CERN açıklamasında, bu sonucun kuantum kromodinamiği modellerinin test edilmesine katkı sağlayacağı belirtildi.

Bu modellerin, kuarkların baryon ve mezonların yanı sıra tetrakuark ve pentakuark gibi farklı yapılarda nasıl bir araya geldiğinin incelendiği ifade edildi.

Büyük Hadron Çarpıştırıcısı daha önce 2012 yılında Higgs bozonunun varlığının doğrulanmasında kullanılmıştı. CERN’in ayrıca daha büyük bir çarpıştırıcı olan Gelecek Dairesel Çarpıştırıcı projesi üzerinde çalıştığı bildirildi.

Kaynak: Sience Alert