1963 yılında yapılan yüzey çalışmaları sırasında tespit edilen, kent merkezine 18 kilometre uzaklıktaki kırsal Örencik Mahallesi yakınlarında Göbeklitepe’de, en somut bulgular 1986’da tarlasını süren bir çiftçinin bulduğu heykelle ortaya çıktı.

Kültür ve Turizm Bakanlığı Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğünden alınan izinle 1995 yılında başlayan kazılarda, neolitik döneme ait boyları 3 ila 6 metre, ağırlıkları da 40 ila 60 ton olan, yabani hayvan figürlü “T” biçimli dikili taşlar bulundu.

Ortaya çıkarılan neolitik döneme ait eserlerle ünü her geçen gün artan Göbeklitepe, 2011 yılında UNESCO “Dünya Miras Geçici Listesi”ne alındı, 1 Temmuz 2018’de ise Bahreyn’de düzenlenen 42’nci Dünya Miras Komitesi Toplantısı’nda Dünya Mirası Listesi’ne girdi.

[Fotoğraf: AA]

Bu unvan sayesinde dünyadaki bilinirliği her geçen gün artan Göbeklitepe, 2019’un Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından “Göbeklitepe Yılı” ilan edilmesiyle ziyaretçi sayısını daha da arttırmaya başladı.

COVID-19 salgını, deprem ve sel felaketi nedeniyle ziyaretçi sayısında bir süre düşüş yaşansa da Göbeklitepe’yi 8 yılda 4 milyon 409 bin 590 kişi gezdi.

“Göbeklitepe Şanlıurfa için bir şans”

Şanlıurfa Turizm Geliştirme Derneği Başkanı Mehmet Kamil Türkmen, Göbeklitepe’nin 2018 yılında UNESCO Dünya Mirası Listesi’ne alınması ve ardından 2019 yılında Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın burayı ziyaret ederek “Göbeklitepe Yılı” ilan etmesiyle ciddi bir değişim ve hareketlilik yaşandığını söyledi.

[Fotoğraf: AA]

Göbeklitepe’nin Şanlıurfa ve bölge turizmi için önemine işaret eden Türkmen, sözlerini şöyle sürdürdü:

“Göbeklitepe, Şanlıurfa için bir şans. Biraz daha iddialı olacak ama aslında Türkiye için bir şans. Bölgemiz, Taştepeler Projesi ile beraber adeta 12 ayrı noktada yapılan kazı çalışmalarıyla dünyanın doğrudan çekim merkezi olma noktasında çok ciddi bir ivme kazanmıştır. Şu ana kadar yaklaşık 4,5 milyon civarında kişi ziyaret etmiştir. 2026 yılının ilk 6 aylık sürecine baktığımız zaman bile aşırı yağışlara rağmen 320 binin üzerinde ziyaretçi gelmiş. Bu da yıl sonuna kadar hedefimiz olan 1 milyonu yakalayabileceğimizi göstermektedir. Çünkü sezon yeni yeni başlıyor. Güneydoğu’nun ve ülkemizin son derece önemli ve bir parlayan yıldızıdır, bunun kıymetini bilmemiz lazım. Bir yerde UNESCO’nun eğer bir eseri varsa yabancı turist gözüyle baktığımız zaman orası mutlaka ziyaret edilmesi gereken bir yerdir. Şanlıurfa bu konuda çok önemli bir yere sahiptir. Bir tane kalıcı, iki tane de aday var. Balıklıgöl ve Harran bu adaylardan biridir. Önümüzdeki yıllarda Karahantepe de kalıcı listeye girecektir. Özellikle UNESCO sürecini dikkate almamız ve altyapı eksiklerimiz varsa da bunları tamamlamamız gerekiyor.”

[Fotoğraf: AA]

Ziyaretçilerden davet var

Almanya’dan gelen ziyaretçilerden Sabri Şahin ise Göbeklitepe’yi ilk kez gördüğünü dile getirdi.

Daha önce internette gördüğü Göbeklitepe’yi çok merek ettiğini ve Türkiye’ye gelince ziyaret etmeye karar verdiğini anlatan Şahin, “Geldik, gördük, eserler ve figürler çok eski. Burayı gördüğüm için sevindim. Yetkililerimiz bu yeri açtığı için onlara teşekkür ederim. Çok güzel bir yer. İnşallah başkalarını da çıkarırlar” diye konuştu.

Aksaray’dan gelen Sevil Ünlü de birçok yerini gezdiği Türkiye’nin her tarafının tarih cenneti olduğunu vurgulayarak, “Göbektepe’yi daha önce araştırmıştım. Türkiye cennet, Göbeklitepe en güzel örneklerinden, en eskilerinden. İnşallah değeri bilinir. Daha çok tanıtılır. Daha çok insan buraya gelip görme şansı yakalar. Ülkemizin değerini bilelim. Daha derin bir tarih olduğunu gördüm. Görünce daha farklı duygular besledim. Birebir görmek gerçekten daha farklı” ifadesini kullandı.

Mersin’den gelen Gülsüm Sayın ise ilk defa geldiği Göbeklitepe’yi çok beğendiğini belirterek, “Merak ediyordum, işte geldim, gördüm. Buralar, gerçekten gezilip görülecek yerler. Herkese tavsiye ediyorum” sözlerini sarf etti.

[Fotoğraf: AA]

Devlet televizyonu NHK’nin, Japonya Ekonomi, Ticaret ve Sanayi Bakanlığına dayandırdığı haberine göre, hükümetin yapay zeka destekli robotlara ilişkin stratejisi açıklandı.

Ülkenin iş gücünün giderek azalmasına karşı 2040’a kadar yapay zeka destekli 10 milyon robotun 18 sektörde kullanılması planlanıyor.

Robotların kullanılması beklenen 18 sektör arasında imalat, altyapı bakımı, sağlık hizmetleri, bakıcılık, afetlere müdahale ve savunma yer alıyor.

Bilgisayar ekranıyla sınırlı kalmayıp fiziksel dünyada işlev görebilen yapay zeka türlerinin geliştirilmesine ilişkin proje için de 380 milyar Japon yeni (yaklaşık 109 milyar TL) ayrılacak.

Ekonomi, Ticaret ve Sanayi Bakanı Akazawa Ryosei, Kabine toplantısı sonrası gazetecilere yaptığı açıklamada, belirli sektörlerde veri toplandığını ve bunların “Japonya’nın robotlar için yapay zeka geliştirme konusunda öncü olması” için kullanılacağını söyledi.

Ankara’da 7-8 Temmuz’da gerçekleştirilecek NATO Zirvesi kapsamında alınan güvenlik tedbirleri en üst seviyede sürdürülüyor.

Bu kapsamda, Ankara Emniyet Müdürlüğü Asayiş Şube Müdürlüğü ekiplerince kentteki korsan otoparkçılara yönelik operasyon düzenlendi.

Yapılan fiziki ve teknik takip sonucu ekipler, şüphelilerin kentteki bazı cadde, sokak ve işletmelerin önünde park yeri arayan sürücülerden para talep ederek haksız kazanç sağladığını tespit etti.

Düzenlenen operasyonlarda 30 şüpheli gözaltına alındı.

Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı ise kentte yasa dışı otoparkçılık yaptığı öne sürülen şüpheliler hakkında soruşturma başlattı.

Ankara Emniyet Müdürlüğünden yapılan açıklamada ise 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu kapsamında kamuya açık alanlarda “park ücreti” talep edilmesinin yasa dışı olduğu belirtilerek, vatandaşlara dikkatli olmaları konusunda uyarıda bulunuldu.

Enerji sektöründe bölgesel entegrasyonun ve arz güvenliğinin küresel boyutta önem kazandığı bir dönemde, Türkiye, sahip olduğu kritik konumu sayesinde önemli bir bağlantı noktası olarak öne çıkıyor. Ülke, sektörde planlı altyapı yatırımları, dinamik piyasa işleyişi ve etkin piyasa düzenleyici kurumuyla bölgesel enerji güvenliğine katkı sağlayan bir yapıya dönüşüyor.

Enerji Düzenleyicileri Bölgesel Birliği (ERRA) Başkanı Andrijana Nelkova-Chuchuk, Türkiye’nin enerji kaynakları ile tüketici pazarlar arasında köprü görevi üstlendiğini belirterek, ülkenin bölgesel enerji güvenliğinde kritik rol oynadığını ifade etti.

Nelkova-Chuchuk, Türkiye’nin stratejik rolüne ilişkin, “Türkiye, bölgemizin daha geniş enerji haritasında seçkin bir konuma sahip. Birçok önemli arz alanı ve talep merkezinin buluşma noktasındaki konumu, ona enerji kaynakları ile onlara bağımlı piyasalar arasında doğal bir bağlayıcı rolü veriyor.” dedi.

Coğrafi potansiyelin enerji güvenliğine dönüşebilmesi için iyi işleyen piyasalar ve başarılı düzenlemelerin bir arada olması gerektiğine dikkati çeken Nelkova-Chuchuk, özellikle doğal gaz piyasasında Türkiye’nin sunduğu tedarik ve rota çeşitliliğinin komşu pazarların direncini artırdığını ve altyapının bu süreçte anlamlı bir rol oynadığını vurguladı.

Nelkova-Chuchuk, elektrik piyasalarında ise yenilenebilir enerji yatırımlarının artmasıyla sınır ötesi enerji ticaretinin daha da önem kazandığına işaret ederek, ülkeler arasındaki bağlantı kapasitesinin ve sistem entegrasyonunun bölgesel enerji güvenliği açısından stratejik değer taşıdığını kaydetti.

Ülkelerin iletim sistemi operatörleri arasındaki koordinasyonun ve düzenleyiciler arasında başarılı uygulamaların paylaşılmasının uluslararası enerji sistemini geliştireceğini belirten Nelkova-Chuchuk, “Hem gaz hem de elektrik piyasalarındaki düzenleyiciler için temel hedef, piyasa katılımcıları arasında güveni teşvik etmektir. Şeffaf kurallar ve istikrarlı düzenleyici kararlar, sınır ötesi piyasa etkileşimini kolaylaştıracaktır.” ifadelerini kullandı.

Bölgesel iş birliğinde tecrübe paylaşımı öne çıkıyor

Nelkova-Chuchuk, Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun (EPDK) ERRA’nın kurucu ve aktif üyelerinden biri olarak sunduğu katkının tüm üye ülkeler için büyük değer taşıdığını aktardı.

Türkiye’nin enerji piyasalarında hayata geçirdiği reformların birçok ülke tarafından yakından takip edildiğini ifade eden Nelkova-Chuchuk, “Türkiye’nin enerji piyasalarındaki reform deneyimi, benzer geçiş süreçlerini yaşayan birçok düzenleyici kurum için önemli bir referans niteliği taşıyor.” dedi.

Nelkova-Chuchuk, ERRA gibi bir platformun asıl değerinin, başarılı uygulamaların ve farklı yaklaşımların diğer ülkelerin sistemlerine nasıl uyarlanabileceğinin paylaşılması olduğunu anlattı.

EPDK’nin aktif katılımının Türkiye’nin reform tecrübelerinin bölge ülkeleriyle paylaşılmasına katkı sağladığını belirten Nelkova-Chuchuk, Balkan ülkelerindeki düzenleyicilerin Türkiye’nin kapsamlı deneyimlerinden yararlanabileceğini ve bu karşılıklı öğrenme sürecinin bölgesel enerji iş birliğini güçlendireceğini dile getirdi.

Nelkova-Chuchuk, iş birliğinin rekabetçi enerji piyasalarının geliştirilmesi, dijital dönüşüm, akıllı sayaçlar ve siber güvenlik uygulamaları ile dağıtık üretimin entegrasyonu, enerji depolama sistemleri ve daha esnek elektrik sistemlerine geçiş gibi alanlarda fayda sağlayacağını aktardı.

Yenilenebilir enerji yatırımları için fırsatlar artıyor

Bölgedeki yeşil dönüşüm sürecinin Türk enerji yatırımcıları için önemli fırsatlar sunduğuna işaret eden Nelkova-Chuchuk, bölge ülkelerinin yatırım ortamını daha cazip hale getirmek amacıyla çeşitli reformlar gerçekleştirdiğini söyledi.

Nelkova-Chuchuk, güçlü bölgesel deneyime ve teknik kapasiteye sahip yatırımcıların, bu piyasalar geliştikçe önemli fırsatlar yakalayacağını belirterek, birçok Türk şirketinin de bu alanda avantajlı bir konumda olduğunu dile getirdi.

Yatırımcıların proje geliştirme sürecinde ihtiyaç duyduğu açık, hızlı ve öngörülebilir uygulamaların bölgedeki otoriteler tarafından iyileştirildiğini aktaran Nelkova-Chuchuk, bu kapsamda ruhsatlandırma ve idari süreçlerin daha şeffaf hale getirilmesi, yenilenebilir enerji projelerinin şebekeye erişiminin kolaylaştırılması ve enerji depolama çözümlerinin geliştirilmesi gibi alanların öncelikli olduğunu ifade etti.

AB üye ülkeleri arasında 6 ayda bir dönüşümlü üstlenilen dönem başkanlığı, bugün itibarıyla görevi 1 Ocak’tan bu yana yürüten Güney Kıbrıs Rum Yönetimi’nden İrlanda’ya geçti.

Dublin yönetimi, sloganını “Birlik içinde güç” olarak belirlerken, “rekabetçilik, değerler ve güvenlik” de dönem başkanlığının temaları olarak açıklandı.

İrlanda, AB ülkelerinin küresel piyasalarda rekabetçiliğini artırma, genişleme, savunma alanındaki girişimlerin sürdürülmesi, Birliğin yapay zeka alanındaki kapasitesini güçlendirme ve Ukrayna’ya verilen desteğin devamı gibi başlıklara odaklanacak.

Dublin yönetimi ayrıca “Gazze’deki vahim insani durum ve Batı Şeria’daki kötüleşen durumu sona erdirmek için çalışacağını” açıkladı.

İrlanda, dönem başkanlığını 1 Ocak 2027’de Litvanya’ya devredecek.