06 Ekim 2026 Salı
Şehirleşme Süreçleri ve Çevresel Etkileri
Bir Yudum Süt, Bir Parça Et; Medeniyetin Sessiz Mimarları - Doç.Dr. Alper Koçyiğit - Akademik Akıl
Türkiye’de Bilim İlerliyor mu? - Prof.Dr. Ayşegül Akbay - Akademik Akıl
MEB’in Zazaca kararında bilimsel gerekçe bekleniyor - Aziz Yağan
Sosyete
Kamu yatırımlarının, finansman modeli ne olursa olsun, stratejik dokümanlarda belirlenen hedeflerle uyumlu olması ve sadece ekonomik olarak yapılabilir projelerin teklif edilmesi gerekiyor.
Bu doğrultuda, KÖİ modeli, harcama etkinliğinin kamu kaynaklarının kullanımından daha yüksek olduğu durumlarda kullanılacak.
KÖİ yöntemiyle yapılmasını teminen Cumhurbaşkanlığı yetkisi için teklif edilen projeler için teknik, finansal, ekonomik, sosyal ve hukuki açılardan yapılabilirliğini, öngörülen katkı payı, doğrudan ödeme ve garantiler de dahil olmak üzere, risk analizlerini ve harcama getirisi analizini içeren ön yapılabilirlik etüdünün hazırlanacak.
İlgili mevzuatın gerektirmesi durumunda, “ÇED Olumlu Belgesi” veya “ÇED gerekli değildir” kararı alındıktan sonra projeler teklif edilecek. Böylece, KÖİ modeli ile uygulananlar dahil olmak üzere, kamu yatırımlarında yerli malı kullanılmasına öncelik verilecek.
İdareler, kamu yatırım projelerinin 2027-2029 dönemi planlama ve uygulama aşamalarını, kadınların toplum içinde güçlenmelerine katkı sağlayacak şekilde hazırlayacak ve uygulayacak.
Söz konusu dönemde, Engelliler Kanununun ilgili maddeleri gereğince, fiziksel çevre koşullarının engellilere uygun hale getirilmesi kapsamında, yeni projelerin engellilerin erişilebilirliğine uygun olması, mevcut projelerin de engellilerin erişilebilirliğine uygun hale dönüştürülmesi göz önünde bulundurulacak ve projelerde bu konudaki standartlara uyulacak.
Kamu yatırım projelerinin hazırlık ve uygulama aşamalarında, iş sağlığı ve güvenliği konusu özellikle dikkate alınacak.
Finansal kiralama yöntemiyle yapılan yatırımlarda, finans tipi kiralamalara kamu yatırım programında yer verilecek. Finans tipi (satış tipi) kiralamaya konu olan yatırım malının toplam değeri, kiralamanın başlayacağı ilk yılın kamu yatırım programında yıl ödeneği olarak belirtilecek. Ancak, söz konusu kiralamaya ilişkin olarak daha sonraki yıllarda herhangi bir ödenek gösterilmeyecek.
Finansal kiralamada, kuruluşun yatırım bütçesinden kiralamanın başladığı yıl herhangi bir nakdi harcama yapılmamakla birlikte, bu gösterimden amaç o değerde bir yatırım malının kuruluşun sabit sermaye stokuna katıldığının görülebilmesi olacak. Faaliyet tipi finansal kiralama yatırımlarına, kamu yatırım programlarında yer verilmeyecek.
Özelleştirme kapsamındaki kuruluşlar, 2027-2029 dönemi yatırım tekliflerini, özellikle yeni başlayacak projeleri ve yeni yapılacak ihaleleri dikkate alarak, özelleştirme programına uygun olarak yapacak. Söz konusu teklifler, özelleştirme programına uygunluk açısından yapılacak değerlendirmeyle beraber, Özelleştirme İdaresi Başkanlığı tarafından Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığına iletilecek.
Yatırımları Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından yürütülen kuruluşlar, yatırım tekliflerini adı geçen Bakanlık görüşünü alarak, Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığına iletecek.
Kuruluşların TOKİ’ye ya da özel yüklenicilere arsa veya diğer gayrimenkulleri karşılığında yaptırarak edinecekleri bina ve tesisleri projelendirilerek, kamu yatırım programına teklif edilecek.
Arsa karşılığı yaptırmak üzere teklif edilen projelerin, proje tutarı ve diğer parametreleriyle (harcama ve ödenekleri hariç) birlikte, toplama dahil olmayacak şekilde kamu yatırım programında yer alacak.
Bölge Kalkınma İdareleri, eylem planı kapsamındaki yatırımlara ilişkin tekliflerini ilgili kurum ve kuruluşlarla işbirliği içinde hazırlayacak, önceliklendirecek ve ilgili kurum ve kuruluşlarla birlikte Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığına da gönderecek.
Valilikler, kamu kuruluşlarının yatırım projeleri ile ilgili tekliflerini, bunlar hakkında il koordinasyon kurullarında oluşan valilik görüşleriyle doğrudan ilgili yatırımcı kuruluşa iletecek.
Forma giymediği Danimarka ve Norveç maçlarının ardından milli takım kampından ayrılan 41 yaşındaki futbolcu, 1740 kelimelik açıklamasında teknik direktör Jorge Jesus’u sözünü tutmamakla suçladı.
UEFA Uluslar Ligi maçları devam ederken kamptan ayrıldığı için takım arkadaşlarından ve taraftarlardan özür dileyen Ronaldo, milli takımı bıraktığını duyuran bir açıklama yapmayı planladığını ancak Portekiz Futbol Federasyonu Başkanı Pedro Proenca tarafından bu kararından vazgeçirildiğini paylaştı.
Milli takım kampından aniden ayrılmasının ardından verilecek her türlü cezayı kabul edeceğini belirten Ronaldo, “Federasyon eylemlerimin sonuçlarını değerlendirmeli ve beni bunlardan dolayı cezalandırmalı. Cezanın indirilmemesi gerektiğine inanıyorum. Zaten özür diledim, ancak eylemlerin sonuçları olduğunu biliyorum.” ifadelerini kullandı.
Kariyerinde milli formayla 234 maça çıkan ve 146 gol atan Ronaldo, ülkesinin 2016 Avrupa Futbol Şampiyonası’nı kazanmasında önemli rol oynamıştı.
Çin Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Guo Ciakun, uluslararası basının konuyla ilgili sorularına verdiği yazılı yanıtta, ABD’nin, iki ülke liderlerinin vardığı mutabak doğrultusunda “tek Çin” ilkesine uyması ve Tayvan sorununda ihtiyatlı hareket etmesi gerektiğini belirtti.
Tayvan sorununun Çin’in “iç işi” olduğunu, dış müdahalenin kabul edilemeyeceğini vurgulayan Sözcü Guo, “ABD’nin Çin’in Tayvan bölgesine silah satışına karşı çıkmayı sürdürüyoruz.” ifadesini kullandı.
Çin ile egemenlik ihtilafı içindeki Tayvan’ın ABD’den satın aldığı modernize edilmiş F-16 uçaklarının ilk uçakları, 2 Ekim’de teslim edilmişti. “F-16V Block 70” tipi iki uçak, Hawaii’den kalkan iki Amerikan kargo uçağıyla Tayvan’ın Taitung ilindeki Chihhang Hava Üssü’ne getirilmişti.
Tayvan ABD’den bu tipte 65 savaş uçağı satın almıştı. Ağustos ayında teslim edilecek olan ilk uçaklar, Çin Devlet Başkanı Şi Cinping’in eylülde ABD’ye yaptığı ziyaret nedeniyle Hawaii’de bekletiliyordu.
Çin’in topraklarının parçası olduğunu savunduğu Tayvan, 1949’dan bu yana fiili bağımsızlığa sahip bulunuyor. Çin ana karası ile Tayvan arasında iç savaşın ardından ortaya çıkan ayrılık sürüyor. Pekin, “tek Çin” ilkesini vurgulayarak kendisini tanıyan ülkelerin Tayvan ile askeri ilişki kurmasına ve silah satmasına karşı çıkıyor.
Son yıllarda Tayvan üzerindeki askeri baskıyı artıran Çin, Ada’nın ana karayla yeniden birleşmesi için gerekirse güç kullanımını dışlamayacağını vurguluyor. Tayvan’ın da buna karşılık son yıllarda askeri harcamalarını artırdığı, ABD’den satın aldığı yeni silah sistemleriyle savunma kapasitesini güçlendirmeye çalıştığı gözleniyor.
Türkiye Satranç Federasyonundan yapılan açıklamaya göre 15 yaşındaki genç milli sporcu Yağız Kaan Erdoğmuş, Özbekistan’ın Semerkant kentinde bugün oynadığı karşılaşmadan galibiyetle ayrıldı.
Bu sonuçla dünya sıralamasında ilk 20’ye giren Yağız Kaan, bu başarısıyla dikkatleri üzerine çekti.
Türkiye Satranç Federasyonu, milli sporcuyu tebrik etti.
Dünya Çelik Birliği (worldsteel) tarafından yayımlanan ve 2025 yılı verilerini içeren “World Steel in Figures 2026 (Dünya Çelik Verileri 2026)” raporundan derlenen bilgilere göre, 2025’te dünyanın en büyük çelik ihracatçısı Çin oldu.
Çin’in ardından 29,8 milyon tonla Japonya, 27,9 milyon tonla Güney Kore geldi. Almanya 20,9 milyon tonla dördüncü, Avrupa Birliği (27 ülke) 20,5 milyon tonla beşinci sırada yer aldı.
Türkiye gerçekleştirdiği 17,5 milyon tonluk ihracatla altıncı sırada yer alırken onu 15,2 milyon tonla Rusya, 14,7 milyon tonla Belçika, 14,3 milyon tonla İtalya, 13,5 milyon tonla İran takip etti.
İlk 20’de ayrıca 11,6 milyon tonla Endonezya, 11,1 milyon tonla Vietnam, 11 milyon tonla Brezilya ve 9,9 milyon tonla Hindistan yer aldı.
Çelik ithalatında ise Avrupa Birliği öne çıktı. AB, 2025’te 43,7 milyon tonla dünyanın en fazla çelik ithal eden bölgesi oldu.
AB’yi 23,9 milyon tonla ABD, 20,4 milyon tonla İtalya ve 20,2 milyon tonla Almanya takip etti.
Türkiye de 19,8 milyon tonla dünyanın en büyük 5’inci çelik ithalatçısı oldu. Türkiye’nin ardından Tayland 15,5 milyon ton, Meksika 14,8 milyon ton ve Vietnam 13,5 milyon ton ithalat gerçekleştirdi.
Böylece Türkiye, 2025’te hem çelik ihracatında hem de ithalatında dünyanın ilk 10 ülkesi arasında yer aldı.
Dünya Çelik Birliği’nden yapılan açıklamada, Çin, Japonya, Güney Kore ve Türkiye’nin istikrarlı şekilde dünyanın önde gelen çelik ihracatçıları arasında yer aldığı belirtildi.
Açıklamada, özellikle Çin’in çelik ihracatının son birkaç yılda güçlü artış gösterdiğine dikkati çekilerek, bu gelişmenin ülke ekonomisinin ulaştığı olgunluk seviyesi çerçevesinde değerlendirilmesi gerektiği ifade edildi.
Çin’de kişi başına çelik kullanımının düşmeye başladığına işaret edilen açıklamada, bunun daha önce ABD, Avrupa ülkeleri, Japonya ve Güney Kore’de de görülen olağan bir gelişim süreci olduğu belirtildi.
Çin’in artan çelik ihracatının da bu süreçle bağlantılı olduğuna vurgu yapan Dünya Çelik Birliği, rapordaki verilerin resmi ithalat ve ihracat kaynaklarından derlendiğini bildirdi.